( 21 ) آنگاه ، براي اين كه طاعت ما را بيازمايد به ما فرمان داد وبراي اينكه شكر وسپاس ما را آزمايش كند ما را از أموري نهى فرمود . با آنكه ما بندگان از امر أو سر پيچى كرديم وبر مركب نافرمانى سوار شديم ، اما أو بر عقوبت ما مبادرت نكرد ودر انتقام خويش تعجيل نفرمود . بلكه با رحمت خاصّ خود از روى لطف وكرم با ما مدارا نمود وبا رأفت ومهربانى ، از روى حلم وبردبارى انتظار توبه وبازگشت ما را داشت . ( 22 ) ستايش مخصوص خدايى است كه ما را بر توبه راهنمايى كرد ، نعمتي كه فقط به خاطر فضل وكرمش از آن ، بهره‌مند شديم . واگر تنها به وسيلهء توبه ، أهل فضل وكرم خدا به شمار آييم تحقيقا نعمت أو نزد ما نيكو واحسان وفضل أو بر ما ، بسيار عظيم است . ( 23 ) البتة ، سنّت خداوند در مورد توبه براي كساني كه پيش از ما زندگى مىكردند اين گونه نبوده است . همانا ، خداوند آنچه خارج از توان وطاقت ما بود از ما بر داشته وجز به اندازهء توان ، به ما تكليف نفرموده وتنها به تكاليف سهل وآسان ما را موظّف ساخته است وبراي هيچ كس ، حجت وعذرى باقي نگذاشته است . ( 24 ) بنابراين ، شقى وزيان كار كسى است كه با معصيت پروردگار هلاكت خويش را فرآهم مىسازد . وسعادتمند ورستگار كسى است كه مشتاق وراغب خدا بوده از أو أطاعت مىكند . ( 25 ) وستايش مخصوص خداست . آن‌سان كه بتواند همهء ستايشى را كه مقربترين ملائكة وبهترين خلق أو وپسنديده‌ترين ستايشگران نزد أو انجام مىدهند شامل بشود . ( 26 ) ستايشى كه فضيلت وبرترى آن نسبت به ساير ستايشها بسان برترى پروردگار بر تمام خلق باشد . ( 27 ) پس از همهء حمد وثناها ، باز حمد وثنا از آن اوست . در مقابل هر نعمتي كه به ما وبر همهء بندگان گذشته وبازماندگان عطا فرموده حمدى سزاى أو است به اندازهء همهء اشيائى كه علم بي پايانش به آنها احاطه دارد . ودر برابر هر يك از آن أشياء وموجودات ، به اندازهء چندين برابر عددشان حمدى ابدى وسرمدي تا روز قيامت سزاى اوست . ( 28 ) حمدى كه اندازه‌اش پايان ناپذير وشمارش بي حساب ومقدارش نامتناهى وزمانش پيوسته باشد . ( 29 ) حمدى كه ما را به مقام عفو وطاعتش برساند وموجب خشنودى أو ووسيلهء آمرزش گردد . وما را به سوى بهشت خدا راهنمايى كند واز عذاب الهى حفظ نمايد واز غضبش أيمن گرداند وبر طاعت وبندگيش مؤيد بدارد واز معصيتش باز دارد وياور ما بر اداى حق وانجام وظايف الهى باشد . ( 30 ) حمدى كه ما را در شمار سعادتمندان واولياى الهى قرار دهد ودر صف آنان كه با شمشير دشمنان به شهادت رسيده‌اند در آورد . البتة ، أو سرپرست وستوده است .